Obecnie mamy w Polsce prawie 8 300 bibliotek publicznych, z czego około 6 tys. to biblioteki w małych miejscowościach. Podobnie jak biblioteki szkolne, utrzymywane są ze środków władz samorządowych. Zdaniem Tomasza Makowskiego, dyrektora BN, przewodniczącego Krajowej Rady Bibliotecznej, głównym problemem polskich książnic jest postawa samorządów, które nie doceniają korzyści płynących z inwestycji w lokalną bibliotekę. Poziom zaangażowania polskich samorządów w rozwój książnic pokazuje zestawienie rocznych zakupów nowości książkowych dla bibliotek w różnych krajach: w Polsce kupuje się rocznie 7,2 wolumina na 100 mieszkańców, średnia europejska to 25 woluminów, a w krajach skandynawskich ten wskaźnik przekracza 30 woluminów.

Tymczasem wszystko wskazuje na to, że znaczenie bibliotek będzie rosło. Już dziś funkcje, jakie pełnią lokalne biblioteki, dalece wykraczają poza wypożyczanie książek. Makowski uważa, że na terenie większości lokalnych gmin biblioteka jest “jedynym azylem społecznym, miejscem bezpłatnym, do którego można przyjść i bez tłumaczeń spędzić czas. W bibliotece można nie tylko czytać książki, przeglądać gazety, ale też korzystać z internetu, zamówić bilety, zapłacić rachunki, szukać pracy w internetowych ogłoszeniach. Biblioteka jest jedynym miejscem edukacji dorosłych, w którym można np. nauczyć się za darmo korzystania z internetu. Ta edukacyjna rola bibliotek nie skończy się na pokoleniu ludzi, którzy obecnie są starsi, wykluczeni ze świata cyfrowego. Jeżeli postęp techniczny będzie utrzymywał tempo, to dzisiejsi 20- i 30-latkowie za kilka dekad mogą być tak samo zagubieni, jak teraz bywają ich rodzice i dziadkowie” – podkreśla dyrektor BN.

Statystyka bibliotek z 2011 roku pokazała dwie znaczące, zdaniem Makowskiego, tendencje. O pół miliona czyli o 0,4 proc. wzrosła liczba książek wypożyczanych rocznie w polskich bibliotekach, jednocześnie jednak odnotowano spadek odwiedzin w bibliotekach o 0,5 procenta. Makowski tłumaczy to faktem, że coraz więcej osób korzysta z zasobów bibliotecznych przez internet np. sprawdzając katalog.