Francisa Fukuyama – TOŻSAMOŚĆ. WSPÓŁCZESNA POLITYKA TOŻSAMOŚCIOWA I WALKA O UZNANIE

Przegląd

8 października trafiła na rynek książka Francisa Fukuyamy pt. TOŻSAMOŚĆ. WSPÓŁCZESNA POLITYKA TOŻSAMOŚCIOWA I WALKA O UZNANIE

 

 

Tożsamość jest dzisiaj motywem przewodnim wielu zjawisk politycznych, od nowych populistycznych ruchów nacjonalistycznych, poprzez bojowników islamskich, po kontrowersje, do których dochodzi na kampusach uniwersyteckich. Nie uciekniemy od myślenia o sobie i naszym społeczeństwie w kategoriach tożsamościowych. Ale musimy pamiętać, że głęboko zakorzeniona w każdym z nas tożsamość nie jest ani stała, ani niekoniecznie dana nam dzięki pochodzeniu. Tożsamość można użyć do dzielenia, ale też, jak niegdyś, do integrowania. To w ostatecznym rachunku będzie lekarstwo na populizm naszych czasów.

Francis Fukuyama, Tożsamość

 

Francis Fukuyama przewidział nadejście naszego obecnego kryzysu. W 2014 roku napisał, że amerykańskie i światowe instytucje są w nieładzie i zbyt słabe, by przeciwstawić się przejęciu państwa przez potężne grupy interesu. Dwa lata później jego przewidywania potwierdziły się wraz z pojawieniem się na scenie politycznych outsiderów, których gospodarczy nacjonalizm i autorytaryzm destabilizują ład międzynarodowy. Ci populistyczni nacjonaliści twierdzą, że utrzymują bezpośrednią więź z „narodem”, grupą zwykle definiowaną w wąskim i wybiórczym znaczeniu.

Wydaje się, że w dzisiejszych czasach świat polityki definiują wymogi związane z kwestią tożsamości. Antyimigracyjny populizm, wzrost znaczenia upolitycznionego islamu, irytujące środowisko wielu uczelnianych kampusów i ponowne pojawienie się białego nacjonalizmu – wszystko to wywodzi się z podważania zasady powszechnego uznawaniu ludzkiej godności każdego obywatela, które jest podstawą demokracji liberalnej. Zbyt wielu ludzi skłania się obecnie ku bardziej ograniczającym formom uznania, opartych na przynależności do narodu, do religii, do grupy etnicznej lub jakiejś sekty.

Jest to pilnie potrzebna i niezbędna książka. Francis Fukuyama, autor wielu bestsellerów i intelektualista, opisuje rozwój idei tożsamości od Platona poprzez Locke’a i Rousseau aż do feminizmu i współczesnej polityki genderowej.  Nawiązuje do tej historii, by przekazać ostre ostrzeżenie: o ile nie wypracujemy powszechnego rozumienia ludzkiej godności, będziemy skazani na nieustający konflikt.

 

Francis Fukuyama urodził się w 1952 roku w Chicago w rodzinie japońskich imigrantów. Dzieciństwo spędził na Manhattanie i w Pensylwanii. Studiował filologię klasyczną i filozofię polityki na Uniwersytecie Cornella, literaturoznawstwo porównawcze w Yale oraz nauki polityczne na Harwardzie, gdzie uzyskał doktorat. Obecnie jest profesorem w Instytucie Badań Międzynarodowych Uniwersytetu Stanforda, gdzie szefuje Ośrodkowi Badań nad Demokracją, Rozwojem i Praworządnością. Wcześniej wykładał na uniwersytetach Johnsa Hopkinsa i George’a Masona, był ekspertem od ZSRR w RAND Corporation i zastępcą dyrektora Zespołu Planowania Politycznego Departamentu Stanu. Zasiadał także w Prezydenckiej Radzie ds. Bioetyki. Autor między innymi takich książek jak Koniec historii i ostatni człowiek, Budowanie państwa (REBIS 2005), Ameryka na rozdrożu (REBIS 2006), Historia ładu politycznego (REBIS 2012) oraz Ład polityczny i polityczny regres (REBIS 2015). Mieszka z żoną w Kalifornii.

 

Kategorie: Historia
Tagi: Rebis