GABRIELA PAWLINA Laureatką Nagrody Kryminalny Debiut Roku 2025
Przegląd
- Typ: Nagrody Literackie
- Marka: Kryminalny Debiut Roku
Gabriela Pawlina została laureatką Nagrody Literackiej Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego Kryminalny Debiut Roku 2025.
Jury w składzie:
- dr Ryszard Ćwirlej, przewodniczący jury
- Agata Koss-Dybała
- Georgina Gryboś
- dr hab. Rafał Moczkodan
uhonorowało ją za powieść „Trzy”.
Nagroda, którą ufundował Samorząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego, została wręczona 25 kwietnia 2026 r. w Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu podczas gali wieńczącej Festiwal Premier i Debiutów Gwiazdozbiór Kryminalny Kujawy i Pomorze. Laureatka odebrała czek na 25 tys. złotych oraz pamiątkową statuetkę.
W laudacji wygłoszonej w imieniu jury dr Ryszard Ćwirlej powiedział:
– Jak napisać dobry kryminał? Wieloletnie doświadczenie lekturowe oraz już piąty rok pracy w jury konkursu Kryminalny Debiut Roku pozwala nam stwierdzić, że Autorzy, podobnie jak Czytelnicy, zmieniają swoje upodobania i preferencje w zakresie entourage, typu bohatera, skali przemocy, która towarzyszy zbrodni. Przy dominacji kryminału mrocznego, dusznego, pełnego okrucieństwa i sadyzmu, współczesny kryminał na szczęście łapie oddech, kierując wzrok czytelnika w nieco inną stronę. A jest nią – i obserwujemy to od jakiegoś czasu – ważkość społeczna podejmowanego tematu. Opowieść rozpoczynająca się morderstwem nie koncentruje już uwagi tylko na zbrodni. W dialogu Autora z Czytelnikiem rozwikłanie zagadki, podsuwanie poszlak i błędnych tropów, odkrywanie śladów i rozpoznawanie motywacji bohaterów stanowią nadal bardzo ważny element. Ale jednocześnie do głosu coraz częściej dochodzi też coś innego. Kryminał przyjmuje (a może przejmuje na przykład od reportażu) obowiązek opatrywania gorzkim komentarzem rzeczywistości w jej najbardziej aktualnej formie.
Banalność zła, tak trafnie opisana przez Hannę Arendt, w dobie mediów społecznościowych stała się epidemią szalejącą nie tylko wśród zachodnich społeczeństw. Zderzają się tu okrucieństwo i przemoc pojawiające się bez refleksji, odruchowo, chciałoby się rzec, nieomal naturalnie, spontanicznie i krańcowy egoizm skupiony jedynie na poprawianiu swojej sytuacji za wszelką cenę, szczególnie taką, którą zapłacić mają inni. Jest to sposób na życie coraz większej liczby osób. Dlaczego tak się dzieje? Dlaczego coraz młodsi ludzie idą do przodu już nie tylko po metaforycznie rozumianych trupach? To pytanie podejmuje w powieści nasza dzisiejsza Laureatka, Gabriela Pawlina. Zapraszając nas do mrocznego świata Beskidu Niskiego, kreuje atmosferę pełną podejrzeń i niedomówień. A jednocześnie niespiesznie snując wątki kryminalne, pozwala, aby gdzieś z tyłu głowy, każdy z nas, zadawał sobie pytanie o to, jak do tego doszło, co takiego się stało, że taka sekwencja zdarzeń jest w ogóle możliwa. Bo choć “Trzy” nie są reportażem, są fikcją literacką, dodajmy – bardzo dobrą, to jednak opowiadają kolejną historię z serii tych, które trafiając na pierwsze strony gazet, nadal nas szokują. Otwartym pozostaje pytanie – czy tak nadal będzie?
Gabriela Pawlina to nie jedyna Laureatka konkursu. Dyrektor Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej – Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu uhonorowała również Karolinę Borowiec-Pieniak, redaktorkę Kryminalnego Debiutu Roku. Otrzymała ona nagrodę pieniężna w wysokości 4 tys. złotych oraz pamiątkową statuetkę. Nagroda ta jest wyrazem uznania dla profesjonalizmu, zaangażowania oraz istotnego wkładu w ostateczny kształt i wysoką jakość nagrodzonej książki.
Przypomnijmy: do konkursu zgłoszono 26 debiutanckich powieści wydanych w 2025 r. Spośród nich jury nominowało do Nagrody Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego Kryminalny Debiut Roku, cztery książki:
- “Trzy” – Gabrieli Pawliny (Wydawnictwo Filia)
- “Matilde” (tom I) – R.A. Olka (Wydawnictwo Książnica)
- “Zamglone” – Marcela Frątczaka (Wydawnictwo Niebieskie)
- “Woltę” – Dariusza Gizaka (Wydawnictwo Media Rodzina)
Gabriela Pawlina jest piątą Laureatką Nagrody Kryminalny Debiut Roku. W latach ubiegłych laur ten otrzymali:
- Grzegorz Dziedzic za powieść “Żadnych bogów, żadnych panów” (Kryminalny Debiut Roku 2021)
- Julia Łapińska za powieść “Czerwone jezioro” (Kryminalny Debiut Roku 2022)
- Przemysław Kowalewski za powieść “Kozioł” (Kryminalny Debiut Roku 2023)
- Michał Zgajewski za powieść “Strażnik jeziora” (Kryminalny Debiut Roku 2024)
Z kolei Nagroda Dyrektor Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu za redakcję Kryminalnego Debiutu Roku trafiła do:
- Jacka Ringa za redakcję powieści “Kozioł”
- Pawła Sajewicza za redakcję powieści „Strażnik jeziora”
Organizatorem Festiwalu Premier i Debiutów Gwiazdozbiór Kryminalny i Pomorze jest Książnica Kopernikańska w Toruniu, która realizuje go we współpracy z Fundacją Kult Kultury.
Festiwal odbywa się dzięki dofinansowaniu z budżetu Samorządu Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Samorząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego jest Głównym Mecenasem Gwiazdozbioru Kryminalnego Kujawy i Pomorze.







